Phân tích hai khổ thơ mở đầu bài thơ Viếng lăng Bác của Viễn Phương (bài làm của học sinh giỏi)

Dàn ý chi tiết

A. Mở bài 

 – Giới thiệu tác giả, tác phẩm 

 – Nội dung: cảm xúc của tác giả khi tới lăng Bác

 – Đánh giá chung 

B. Thân bài 

* Khổ 1:

 – cách xưng hô "con" thân mật và gần gũi 

 – thăm: cách nói giảm nói tránh 

 => hình ảnh của người con đi xa lâu ngày mới có dịp về thăm người cha già kính yêu

 – hàng tre:

  + xanh bát ngát 

  + bão táp mưa sa

  + đứng thẳng hàng

  => biến hàng tre như trở nên có hồn khi đặc tả sức sống gan góc, kiên cường 

  => biểu tượng của con người Việt Nam kiên cường, bất khuất

  => sự bồi hồi, xúc động và vô cùng tự hào 

* Khổ 2:

 – hình ảnh mặt trời 

  + mặt trời thực: tỏa ánh nắng rực rỡ, chiếu sáng trần gian, mang đến sự sống cho vạn vật 

  + hình ảnh của Người: là vị cha già vĩ đại của dân tộc, người đã dẫn dắt cách mạng Việt Nam cập đến vinh quang 

  => hình tượng hóa hình ảnh của Người sẽ sống mãi trong lòng người con đất Việt 

– Điệp từ "ngày ngày" + biện pháp ẩn dụ "dòng người kết tràng hoa" + biện pháp hoán dụ "bảy mươi chín mùa xuân"

 => tác giả đã vẽ nên bức tranh dòng người đang lần lượt xếp hàng vào dâng hoa thăm Bác

* Khái quát lại nghệ thuật 

* Liên hệ mở rộng 

C. Kết bài 

 – Khẳng định lại vấn đề cần nghị luận 

 – Nêu cảm nhận của cá nhân 

Phân tích hai khổ thơ mở đầu bài thơ Viếng lăng Bác

Bài làm mẫu

Sinh thời Hồ Chí Minh vừa là một nhà văn, một nhà thơ vừa là một nhà hoạt động Cách mạng. Sự cống hiến của Người dành cho dân tộc Việt Nam là khôn kể. Chính sự hi sinh độ lượng ấy đã làm nên một Hồ Chí Minh sống mãi trong tâm trí hàng triệu người dân Việt Nam cũng như bạn bè quốc tế để rồi bức tượng đài hùng vĩ về Người đã dần đi vào thơ ca một cách rất đỗi tự nhiên. Có thi nhân viết về Bác với những công lao vĩ đại, cũng có những thi nhân đi sâu vào ca ngợi tài năng thơ ca, con người Bác còn Viễn Phương lại khác. Ông đã chọn cho mình một cách viết rất riêng. Đó là dòng cảm xúc của một lần tới lăng viếng Bác qua bài thơ "Viếng lăng Bác" mà trong đó hai khổ thơ đầu đã bộc lộ cảm xúc của tác giả lần đầu vào lăng viếng Bác. 

Mở đầu bài thơ như một lời kể rất đỗi tự nhiên:

 "Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác"

Loading...

"Con" – "Bác" cách xưng hô sao mà gần gũi, thân thiết đến thế? Không phải đến đây để viếng mà là để "thăm". Chữ "thăm" là cách nói giảm, nói tránh vô cùng tinh tế, nó giúp giảm bớt đi sự mất mát, đau thương. Câu thơ mở đầu hướng ta đến với hình ảnh một người con lâu ngày mới có dịp về thăm người cha già kính yêu của mình. Về nơi đây, người con ấy còn thấy:

"Đã thấy trong sương hàng tre xanh bát ngát 

Ôi hàng tre xanh xanh Việt Nam 

Bão táp mưa sa vẫn đứng thẳng hàng "

Ba câu thơ là ba biện pháp nghệ thuật hoàn toàn khác nhau. Từ láy "xanh xanh, bát ngát", thành ngữ "bão táp mưa sa", biện pháp nhân hóa "đứng thẳng hàng" đã cùng nhau làm nên cái hồn cho một hàng tre vốn vô hồn. Mỗi câu thơ hiện ra dần hay hơn, có hồn hơn khi đặc tả sức sống gan góc, kiên cường của hàng tre xanh bát ngát một màu. Và ở đây, tre xanh không chỉ còn là loài cây thân thẳng nữa mà nó đã được biến thành biểu tượng tượng trưng cho con người Việt Nam, dân tộc Việt Nam bất khuất, kiên cường. Ẩn sâu trong ý thơ là niềm tự hào còn xen lẫn cả sự bồi hồi, xúc động.

Bước sang khổ thơ thứ hai là những hình ảnh hoàn toàn quen thuộc nhưng được diễn tả với một giọng thơ đầy mới lạ:

"Ngày ngày mặt trời đi qua lăng 

Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ"

Nếu mặt trời trong câu thơ thứ nhất là mặt trời của thiên nhiên, vũ trụ tỏa ánh nắng rực rỡ, chói chang xuống nơi trần gian, ban tặng sự sống đến muôn loài, vạn vật thì mặt trời trong câu thơ tiếp theo lại là hình ảnh ẩn dụ cho Bác. Người là vị cha già vĩ đại của dân tộc, là người dẫn dắt cách mạng Việt Nam cập bến vinh quang. Bác là mặt trời đang ngự trị trong lăng để hàng ngày mặt trời của thiên nhiên, vũ trụ đi qua phải ngắm nhìn mặt trời của dân tộc Việt Nam. Ví Bác như mặt trời nhằm ca ngợi công lao của Bác với dân tộc Việt Nam và Bác vĩnh viễn hóa, bất tử hóa trong lòng người Việt Nam. Bên cạnh hình ảnh mặt trời tráng lệ còn là dòng người nối tiếp:

"Ngày ngày mặt trời đi trong thương nhớ 

Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân"

Với điệp từ "Ngày ngày" kết hợp cùng hai từ "dòng người" đã diễn tả hình ảnh lặp đi lặp lại thường xuyên, liên tục, là sự nối tiếp không dừng lại của đoàn người vào lăng. Và cũng thông qua hai nghệ thuật ẩn dụ và hoán dụ tác giả đã vẽ nên bức tranh dòng người đang lần lượt xếp hàng thành vòng tròn để dâng lên cuộc đời bảy mươi chín mùa xuân là dâng lên Người những thành quả đã gặt hái được.

Như vậy xuyên suốt hai khổ thơ là những cảm nhận rất thực và vô cùng tinh tế của Viễn Phương trong một lần vào lăng. Cảm xúc ấy khi thì bồi hồi, xúc động, tự hào, khi lại vô cùng biết ơn, thành kính. Hai khổ thơ cũng đã đưa ta về với hình ảnh rực rỡ của vị cha già vĩ đại, kính yêu ngàn đời còn sống mãi theo năm tháng, theo thời gian.

Lê Quỳnh Chúc

Lớp 9B – Trường THCS Thái Nguyên, Thái Bình

Phân tích hai khổ thơ mở đầu bài thơ Viếng lăng Bác của Viễn Phương (bài làm của học sinh giỏi)
4.3 (85.45%) 11 đánh giá
Loading...

Từ khóa tìm kiếm:

  • phân tích hai khổ thơ đầu vuếng lăng bác viễn phương
  • viếng lăng bá hai khổ đầu